8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 183-184-185-186-187 Cevapları Hecce Yayıncılık
4. Ünite Madde ve Endüstri Değerlendirme Çalışmaları 1. Bölüm
4. Ünite Madde ve Endüstri: Periyodik sistemi, asit-baz özelliklerini ve kütlenin korunumu kuralını bir araya getiren bu geniş soru turunda 4. Ünite bilgimizi kendimiz kontrol ediyoruz.
Sonraki Sayfalar: 188-189-190-191-192-193
İçindekiler
8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 183 Cevapları Hecce Yayıncılık
A. Aşağıda asit ve bazlarla ilgili verilen kavram haritasında boş bırakılan yerleri uygun sözcüklerle tamamlayınız.
Cevap:
pH: 0 ile pH: 7 arasında ise → Asit
- sulu çözeltisine H⁺ (hidrojen) iyonu verir.
- tatları ekşidir.
- turnusol kağıdını kırmızıya dönüştürür.
- örnektir: limon
pH: 7 ise → Nötr
- örnektir: saf su
pH: 7 ile pH: 14 arasında ise → Baz
- sulu çözeltisine OH⁻ (hidroksit) iyonu verir.
- tatları acı / kaygandır.
- turnusol kağıdını maviye dönüştürür.
- örnektir: sabun
8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 184 Cevapları Hecce Yayıncılık
B. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”, yanlış olanların yanına “Y” yazınız.
Cevap:
- Elementler, periyodik sistemde artan atom numaralarına göre sıralanır. (D)
- Periyodik sistemde aynı grupta olan elementler genellikle benzer fiziksel ve kimyasal özelliklere sahiptir. (D)
- Metaller periyodik sistemin sağ tarafında bulunur. (Y)
- Hal değişimi sadece maddenin ısı alması ile gerçekleşir. (Y)
- Maddelerin dış görünüşü ile ilgili olan özelliklerine fiziksel özellikler denir. (D)
- Kimya mühendisi; farklı sanayi dallarında kimyasal maddenin en ekonomik biçimde üretilmesi, geliştirilmesi, tesislerin tasarlanması, kurulması ve işletilmesi alanlarında çalışan kişidir. (D)
- Bir karbon atomu iki oksijen atomu ile birleşerek bir karbon dioksit molekülünü oluşturur. (D)
- Maddenin sulu çözeltisinde H+ iyonu bulunuyorsa madde baz, OH– iyonu bulunuyorsa madde asittir. (Y)
- Asitlerin sulu çözeltileri elektrik akımını iletir. (D)
- Sabunun, yumurta akının ve deniz suyunun kayganlıkları yapılarındaki bazlardan kaynaklanır. (D)
- Mavi renkli turnusol kağıdına azar azar HCl damlatıldığında, mavi rengin kırmızıya dönüştüğü görülür. (D)
- Bir maddenin kuvvetli asit mi yoksa kuvvetli baz mı olduğunu belirlemek için pH kağıdı ve çizelgesinden yararlanılır. (D)
- Asit yağmurları yeryüzündeki bütün maddelere yarar sağlar. (Y)
- Sıcaklık alınan ya da verilen ısıya bağlı olarak değişir. (D)
- Bir maddenin ısısı, maddeyi oluşturan moleküllerin toplam hareket enerjisi ile ilişkilidir. (D)
- Katı maddenin ısı alarak sıvı hale geçmesine buharlaşma denir. (Y)
- Kimya endüstrisi çeşitli sanayi alanlarında üretilen malzemeler için kaynak sağlayan bir sektördür. (D)
- Ülkemize en çok ithal edilen kimyasal mineral bordur. (Y)
8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 185 Cevapları Hecce Yayıncılık
C. Aşağıdaki soruların cevaplarını defterinize yazınız.
1. Periyodik sistemde grup ve periyotlar nasıl oluşturulmuştur? Açıklayınız.
Kısa Cevap: Elementler artan atom numarasına göre dizilir; yatay sıralar periyot, dikey sütunlar gruptur.
Cevap: Periyodik sistem elementlerin artan atom numarasına göre dizilmesiyle oluşturulmuştur. Yatay sıralara periyot, dikey sütunlara grup denir. Aynı gruptaki elementlerin kimyasal özellikleri benzerdir.
2. Periyodik sistem üzerinde metal, ametal, soygaz ve yarı metaller neye göre sınıflandırılmıştır? Açıklayınız.
Kısa Cevap: Elementler fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre metal, ametal, yarı metal ve soygaz olarak sınıflandırılmıştır.
Cevap: Periyodik sistemdeki elementler; benzer fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre metal, ametal, yarı metal ve soygaz olmak üzere dört grupta sınıflandırılır. Bu sınıflandırma, elementlerin parlaklık, iletkenlik, sertlik gibi ortak özelliklerinin karşılaştırılmasıyla yapılır.
3. Fiziksel ve kimyasal değişim arasındaki farkları yazınız.
Kısa Cevap: Fiziksel değişimde maddenin kimliği değişmez, kimyasal değişimde ise yeni madde oluşur.
Cevap: Fiziksel değişimde maddenin sadece dış görünüşü (şekli, hali, büyüklüğü gibi) değişir; maddenin kimliği ve iç yapısı aynı kalır. Kimyasal değişimde ise maddenin iç yapısı tamamen değişir ve ortaya farklı özelliklere sahip yeni bir madde çıkar.
4. Kütlenin korunumu kanununu açıklayınız.
Kısa Cevap: Kimyasal tepkimelerde toplam kütle değişmez, girenlerin kütlesi çıkanlara eşittir.
Cevap: Kütlenin korunumu kanununa göre kimyasal bir tepkimede maddenin toplam kütlesi değişmez; tepkimeye giren maddelerin toplam kütlesi, tepkime sonucunda oluşan ürünlerin toplam kütlesine eşittir. Çünkü tepkime sırasında atomlar yok olmaz veya yeniden oluşmaz, sadece yeniden düzenlenir.
5. Asit ve bazların genel özellikleri nelerdir? Sayınız.
Kısa Cevap: Asitler ekşi ve pH’ı 7’den küçük, bazlar acı/kaygan ve pH’ı 7’den büyüktür.
Cevap:
- Asitler: Ekşi tadı vardır, pH<7, turnusolü kırmızı yapar.
- Bazlar: Acı ve kaygandır, pH>7, turnusolü mavi yapar.
6. Bir maddenin asit mi yoksa baz mı olduğunu nasıl anlarsınız?
Kısa Cevap: Turnusol kağıdı, pH kağıdı veya indikatörlerle anlaşılır.
Cevap: Bir maddenin asit mi yoksa baz mı olduğu turnusol kağıdı, pH kağıdı veya indikatörler kullanılarak anlaşılır; turnusol kağıdını kırmızıya çeviren maddeler asit, maviye çeviren maddeler ise bazdır.
7. Asit ve bazların, maddeler üzerine etkilerine örnekler veriniz.
Kısa Cevap: Asitler metalleri aşındırır, bazlar yağları çözüp kayganlık hissi verir.
Cevap: Asitler metalleri aşındırır. Bazlar yağları çözer ve sabun gibi kayganlık hissi verir.
8. Asit ve bazları kullanırken nelere dikkat etmek gerektiğini yazınız.
Kısa Cevap: Eldiven-gözlük takılmalı, asit-bazlar karıştırılmamalı, dikkatli kullanılmalıdır.
Cevap: Asit ve bazlar kullanılırken mutlaka eldiven ve gözlük gibi koruyucu ekipmanlar takılmalıdır; çünkü bu maddeler cilde veya göze temas ettiğinde tahriş ya da yanığa yol açabilir. Ayrıca asit ve bazlar birbirleriyle karıştırılmamalı, kullanım sırasında dikkatli ve tedbirli davranılmalıdır.
9. Asit yağmurlarının nasıl oluştuğunu açıklayınız.
Kısa Cevap: Fabrika ve araçlardan çıkan SO₂ ve NO₂ gazları yağmurla birleşince asit yağmuru oluşur.
Cevap: Fabrikaların ve motorlu araçların çıkardığı SO₂ ve NO₂ gibi gazlar atmosferde su buharıyla birleşerek asidik bileşikler oluşturur. Bu asidik bileşikler yağmur, kar veya çiy şeklinde yeryüzüne düştüğünde asit yağmuru meydana gelir.
10. Asit yağmurlarını önlemek için neler yapılabilir?
Kısa Cevap: Fosil yakıt kullanımı azaltılmalı, filtre sistemleri ve yenilenebilir enerji kullanılmalıdır.
Cevap: Asit yağmurlarını önlemek için fosil yakıt kullanımı azaltılmalı, fabrika ve araç bacalarına filtre sistemleri takılmalıdır. Ayrıca güneş, rüzgar gibi yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı yaygınlaştırılarak zararlı gaz salınımı azaltılabilir.
11. Bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen değişken ne demektir? Örneklerle açıklayınız.
Kısa Cevap: Bağımsız değişken bilinçli değiştirilen, bağımlı değişken sonuç, kontrol edilen ise sabit tutulandır.
Cevap:
- Bağımsız değişken: Değiştirilen
- Bağımlı değişken: Sonuç
- Kontrol edilen: Sabit tutulan (Örnek: Su bağımsız, bitki boyu bağımlı, toprak ve ışık kontrol edilendir.)
12. Maddelerin kütlesi ve cinsi ile hal değiştirme arasında nasıl bir ilişki vardır? Örnek veriniz.
Kısa Cevap: Kütle ve cins arttıkça hal değiştirme süresi de uzar.
Cevap: Maddenin kütlesi ve cinsi hal değiştirme süresini etkiler. Büyük buz küçük buzdan daha geç erir.
13. Ülkemizde kimya endüstrisinin gelişimine katkı sunan resmi ve özel kuruluşların yaptığı çalışmalara örnek veriniz.
Kısa Cevap: TÜBİTAK araştırma yapar, PETKİM kimyasal üretim yapar, üniversiteler Ar-Ge yapar.
Cevap: Ülkemizde kimya endüstrisinin gelişimine çeşitli resmi ve özel kuruluşlar katkı sağlar. TÜBİTAK bilimsel ve teknolojik araştırmalar yürütür, PETKİM petrokimya alanında kimyasal madde üretimi yapar, üniversiteler ise Ar-Ge çalışmalarıyla yeni bilgi ve teknolojiler geliştirir.
14. Ülkemize en çok ithal edilen kimyasal ürünler nelerdir? Söyleyiniz.
Kısa Cevap: Petrol, doğal gaz, ilaç ham maddeleri ithal edilir.
Cevap: Ülkemize en çok petrol, doğal gaz ve ilaç yapımında kullanılan ham maddeler ithal edilmektedir; bu ürünler yurt içindeki ihtiyacı karşılamak amacıyla yurt dışından satın alınır.
15. Ülkemizden en çok ihraç edilen kimyasal ürünler nelerdir? Örnek veriniz.
Kısa Cevap: Plastik ürünler, deterjanlar, boya, sabun ve bazı ilaçlar ihraç edilir.
Cevap: Ülkemizden başta plastik ürünler olmak üzere deterjan, boya, sabun ve bazı ilaçlar gibi kimya endüstrisi ürünleri yurt dışına ihraç edilmektedir.
16. Kimya endüstrisindeki meslek dallarını yazınız.
Kısa Cevap: Kimyager, kimya mühendisi, laboratuvar teknisyeni, kalite kontrol uzmanı.
Cevap: Kimya endüstrisinde kimyager, kimya mühendisi, laboratuvar teknisyeni ve kalite kontrol uzmanı gibi birçok meslek dalı bulunur; bu meslek grupları kimyasal üretim süreçlerinin planlanması, uygulanması ve denetlenmesinde görev alır.
8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 186 Cevapları Hecce Yayıncılık
Ç. Aşağıdaki ifadelerde noktalı yerleri uygun kavramlarla doldurunuz.
Cevap:
- Maddelerin sadece dış görünümünde meydana gelen değişimlere fiziksel değişim denir.
- Maddenin iç yapısında meydana gelen değişmelere kimyasal değişim denir.
- Maddenin sulu çözeltisinde H+ iyonu bulunuyorsa madde asidik, OH– iyonu bulunuyorsa madde bazik özelliktedir.
- Asitler; bazı metallerle tepkimeye girerek hidrojen gazı açığa çıkarırlar.
- Bir maddeyi başka bir maddeden ayırt etmemizi sağlayan maddelere ayıraç denir.
- Kırmızı turnusol kağıdını mavi renge dönüştüren maddeler bazik özellik gösterir.
- Atmosferdeki asit özelliği taşıyan maddeler, yağışlarla birlikte yeryüzüne asit yağmuru olarak düşer.
- Maddeler tanecikli yapılardan oluşur.
- Maddeyi oluşturan atom veya moleküller devamlı titreşim halindedir.
- Sıvı molekülleri, birbiri üzerinden kayacak şekilde hareket ederler.
- Bir gram maddenin sıcaklığını 1 °C değiştirmek için gereken ısı miktarına o maddenin öz ısısı denir.
- Aynı maddenin farklı kütlelerine aynı miktarda ısı verilirse kütlesi fazla olan maddede sıcaklık artışı daha az olur.
- Bağımsız değişkene bağlı olarak değişen değişkene bağımlı değişken denir.
- Katı maddenin ısı alarak sıvı hale geçmesine erime denir.
- Sıvı maddenin ısı alarak gaz haline geçmesine ise buharlaşma denir.
- Gaz maddenin ısı vererek sıvı hale geçmesine yoğuşma denir.
- Sıvı maddenin ısı vererek katı hale geçmesine donma denir.
- TÜBİTAK; akademik ve endüstriyel araştırma geliştirme çalışmalarını ve yenilikleri desteklemek, toplumumuzun yaşam kalitesini artırmak için çalışmalar yapmaktadır.
8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 187 Cevapları Hecce Yayıncılık
D. Aşağıdaki soruları verilen periyodik sisteme göre cevaplayınız.
1. Aynı periyotta yer alan elementler hangileridir?
Kısa Cevap: H – He ve K – Kr aynı periyottadır.
Cevap: H ile He ve K ile Kr aynı periyotta (yatay sırada) yer alan elementlerdir; periyodik sistemde satırlar periyotları gösterir ve bu elementler aynı satırda bulunur.
2. Hangi elementler soygazdır?
Kısa Cevap: He ve Kr.
Cevap: Soygazlar He (Helyum) ve Kr (Kripton) elementleridir; bu iki element periyodik sistemin soygaz grubunda yer alır.
3. Aynı grupta yer alan elementler hangileridir?
Kısa Cevap: H – K ve He – Kr aynı gruptadır.
Cevap: H ile K ve He ile Kr aynı grupta (dikey sütunda) yer alan elementlerdir; periyodik sistemde sütunlar grupları gösterir ve bu elementler aynı sütunda bulunur.
E. Aşağıda verilen özelliklerden hangileri kimyasal tepkimede değişmez? İşaretleyiniz.
Cevap:
Sonraki Sayfalar: 188-189-190-191-192-193
