8. Sınıf Din Kültürü Ders Kitabı Sayfa 18-20 Cevapları Bilim ve Kültür Yayınları
İnsanın İradesi ve Kader Cevapları
1. Ünite- Kader İnancı: İnsanın iradesi, yapması veya yapmaması mümkün davranışlardan birini seçme gücüdür ve buna cüzi irade denir; insan bu özgür seçimleriyle yaptığı davranışlardan sorumlu tutulur.
İçindekiler
8. Sınıf Din Kültürü Ders Kitabı Sayfa 18 Cevapları
Neler Biliyorsunuz?
Kader ile insanın iradesi arasında nasıl bir ilişki vardır? Bu konuda neler söylersiniz?
Kısa Cevap: İnsanın iradesi (cüzi irade), kaderin kendi sınırları içinde tanıdığı bir seçme özgürlüğüdür; insan bu iradeyle yaptığı seçimlerden sorumludur.
Cevap: İnsanın iradesi, yapılması ya da yapılmaması mümkün davranışlardan birini seçme, tercih etme yeteneğidir ve buna cüzi irade denir. Allah, insanı akıllı ve iradeli yarattığı için ona kulluk görevini kendi isteğiyle yüklemiştir. İnsan bu özgür iradesiyle seçtiği davranışlardan sorumludur; kader, insanın bu seçimlerini de kapsar.
8. Sınıf Din Kültürü Ders Kitabı Sayfa 20 Cevapları
Nelerden Sorumlu Değiliz?
Kur’an’daki “…Hiç kimse gücünü aşan bir şeyle yükümlü kılınamaz…” ve “Allah hiçbir kimseyi, gücünün yetmediği bir şeyle yükümlü kılmaz…” ayetlerinde vurgulandığı üzere Allah (cc), insana, gücünün yetmeyeceği alanlarda sorumluluk yüklememiştir. Örneğin insanın doğacağı yeri, zamanı, soyunu, ömrünü belirleme, depremi engelleme, eceli gelen birini ölümden kurtarma gibi bir sorumluluğu yoktur çünkü insanın bunlara gücü yetmez.
İnsanın akıl sağlığının yerinde, ergenlik çağında veya özgür olup olmaması da onun sorumluluğunu etkiler. Örneğin akıl sağlığı yerinde olmayan veya ergenlik çağına gelmemiş kimse ibadetlerden sorumlu değildir.
Dinimize göre hac ibadetinin ve cuma namazının farz olmasının şartlarından biri özgürlüktür. Savaşta esir düşmüş ya da hapse girmiş bir insan özgür olmadığından bu ibadetleri yapmakla yükümlü değildir ve özgürlüğüne kavuşmadığı sürece bunlardan sorumlu tutulamaz.
Yorum Yapınız
“De ki: Ey insanlar! İşte size Rabbinizden gerçek gelmiştir. Artık kim doğru yolu tutarsa kendi lehine bu yolu seçmiş, kim de saparsa kendi aleyhine sapmış olur…” (Yunus, 10/108)
“Biz hiç kimseyi gücünün yettiğinden fazlasıyla yükümlü kılmayız…” (Müminun, 23/62)
“Kim yararlı bir iş yaparsa kendi iyiliği için yapmış olur; kim de kötülük işlerse kendi aleyhine işlemiş olur. Senin Rabbin kullara asla zulmedici değildir.” (Fussilet, 41/46)
“Üç grup insandan sorumluluk kaldırılmıştır: Uyanıncaya kadar uyuyandan, ergenlik çağına erinceye kadar çocuktan, tedavi oluncaya kadar akıl hastasından.” (Ebu Davud, “Hudud”, 16)
Yukarıdaki ayetlerle hadisi, irade ve sorumluluk açısından yorumlayınız.
Kısa Cevap: Bu ayet ve hadis, Allah’ın kimseye gücünün üstünde sorumluluk yüklemediğini, herkesin kendi iradesiyle yaptığı seçimlerden sorumlu olduğunu gösterir.
Cevap: Bu ayet ve hadisler, insanın ancak gücü yettiği ve özgür iradesiyle yaptığı işlerden sorumlu tutulacağını gösterir. Doğru yolu seçen kendi iyiliği, yanlışı seçen kendi kötülüğü için seçmiş olur. Uyuyan, ergenlik çağına gelmemiş çocuk ve akıl hastası gibi irade kullanamayanlar ise sorumluluktan muaftır.
