7.Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 75-76-77-78 Cevapları 2.Kitap

2. Saf Maddeler Cevapları

5. Ünite- Maddenin Doğasına Yolculuk: Bu bölümde saf madde, element ve bileşik kavramlarını, periyodik tabloyu, elektron dizilimini ve bileşik formüllerini öğreniyoruz.

Önceki Sayfalar: 71-72-73-74

Sonraki Sayfalar: 79-80-82-83

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 75 Cevapları İkinci Kitap

Bileşikler

Haber

Çoğunlukla besinlere tat vermek, bazen de onları uzun süre saklarken korumak için kullanılan sodyum klorürün, bilinen adıyla sofra tuzunun, aşırı tüketiminin uzmanlar tarafından insan sağlığına zararlı olabileceği belirtiliyor. Aşırı tuz tüketimi başta boşaltım sistemi olmak üzere vücudumuzdaki birçok sistemi olumsuz etkiliyor. Bu nedenle uzmanlar, tadına bakmadan yiyeceklere tuz atma alışkanlığının bırakılması gerektiğini vurguluyor.

Televizyon izlerken yukarıdaki habere denk gelen Zeynep, sofra tuzuna sodyum klorür dendiğini duydu. Biraz araştırma yapınca da sodyum klorürün bir bileşik olduğunu öğrendi.

Sizce Zeynep, sodyum klorürün yani sofra tuzunun bir bileşik olduğu sonucuna nasıl ulaşmış olabilir?

Kısa Cevap: Sodyum klorürün farklı iki elementin (sodyum ve klor) birleşiminden oluştuğunu öğrenerek ulaşmış olabilir.

Cevap: Zeynep, sodyum klorürün “sodyum” ve “klor” olmak üzere iki farklı elementin isminden oluşan bir kelime olduğunu fark ederek, bunun farklı cins atomların bir araya gelmesiyle oluşan bir bileşik olduğu sonucuna ulaşmış olabilir.

Farklı cins elementlerin bir araya gelmesiyle oluşan saf maddelere bileşik dendiğini öğrenmiştiniz. Elementlerin sembollerle gösteriminden yola çıkarak bileşiklerin gösterimi hakkında neler düşünüyorsunuz?

Kısa Cevap: Bileşikler de elementlerin sembolleri bir araya getirilerek formüllerle gösterilebilir.

Cevap: Elementler sembollerle gösterildiğine göre, bileşiklerin de kendini oluşturan elementlerin sembollerinin bir araya getirilmesiyle oluşan formüllerle gösterilebileceğini düşünüyoruz.

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 76 Cevapları İkinci Kitap

Bileşiklerin tıpkı elementler gibi uluslararası bilim dünyasında kullanılabilecek ortak bir dile ihtiyacı vardır. Bu ortak dil bileşiklerin formülleriyle oluşturulmuştur.

Kontrol Noktası

Aşağıdaki tabloda verilen bileşikleri, formüllerini ve modellerini inceleyiniz. Ardından verilen soruları cevaplayınız.

1. Bileşiklerin formülleri ile modelleri arasında nasıl bir ilişki vardır?

Kısa Cevap: Formüldeki her sembol ve alt indis, modeldeki atom türünü ve sayısını gösterir.

Cevap: Bileşiğin formülündeki her element sembolü, modeldeki bir atom türünü; sembolün sağ altındaki sayı ise o atom türünden kaç tane bulunduğunu gösterir. Yani formül, modeldeki atomların cins ve sayısının sembollerle ifade edilmiş halidir.

2. İncelediğiniz bileşiklerin formüllerini bileşikleri oluşturan elementleri de düşündüğünüzde nasıl açıklarsınız?

Kısa Cevap: Formül, bileşiği oluşturan element sembollerinin ve atom sayılarının bir arada yazılmış halidir.

Cevap: İncelediğimiz bileşiklerin formüllerini, bileşiği oluşturan elementlerin sembolleri yan yana yazılarak ve her elementten kaç atom bulunduğu sağ alt köşeye küçük sayı ile eklenerek oluşturulduğunu görerek açıklayabiliriz. Örneğin H₂O formülü, bileşiğin 2 hidrojen ve 1 oksijen atomundan oluştuğunu gösterir.

Bileşiklerin formülleri en az iki farklı elementin sembolü kullanılarak oluşturulur. Ayrıca molekül yapılı elementler de formülle gösterilir. Bu duruma H₂, O₂ ve Cl₂ örnek olarak verilebilir.

Kontrol Noktası

Aşağıda verilen tabloda boş bırakılan yerleri doldurunuz.

Kısa Cevap:

1. Su: H₂O — 2 Hidrojen, 1 Oksijen
2. Sodyum klorür: NaCl — 1 Sodyum, 1 Klor
3. Karbon dioksit: CO₂ — 1 Karbon, 2 Oksijen
4. Amonyak: NH₃ — 1 Azot, 3 Hidrojen
5. Karbonmonoksit: CO — 1 Karbon, 1 Oksijen
6. Sülfürik asit: H₂SO₄ — 2 Hidrojen, 1 Kükürt, 4 Oksijen
7. Hidrojen klorür: HCl — 1 Hidrojen, 1 Klor
8. Sodyum hidroksit: NaOH — 1 Sodyum, 1 Oksijen, 1 Hidrojen
9. Glikoz: C₆H₁₂O₆ — 6 Karbon, 12 Hidrojen, 6 Oksijen
10. Kükürt dioksit: SO₂ — 1 Kükürt, 2 Oksijen

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 77 Cevapları İkinci Kitap

Etkinlik Noktası-6

Amaç: Bileşik formüllerini yapılandırma
Malzemeler: renkli kalemler, makas, fon kartonu, cetvel.
(Yaygın bileşiklerin (su, sodyum klorür, karbon dioksit, karbonmonoksit, amonyak, kükürt dioksit, hidrojen klorür, sülfürik asit, sodyum hidroksit ve glikoz) adı, formülü ve içeriklerindeki atomların sayı ve çeşitleri ile ilgili kart eşleştirme oyunu hazırlanır.)

Değerlendirme

1. Bileşiklerin model, isim ve formülleri arasındaki hangi ilişkiye göre kartları eşleştirdiniz?

Kısa Cevap: Modeldeki atom tür ve sayısının, formüldeki sembol ve indislerle eşleşmesine göre eşleştirdik.

Cevap: Kartları eşleştirirken, model kartındaki atomların türünü ve sayısını, isim ve formül kartındaki bileşiğin element sembolleri ve bu sembollerin sağ altındaki sayılarla karşılaştırarak eşleştirdik. Örneğin iki hidrojen ve bir oksijen atomu içeren modeli, “Su” ve “H₂O” kartlarıyla eşleştirdik.

2. Bileşik formüllerini atom çeşitleri ve sayıları ile nasıl açıklarsınız?

Kısa Cevap: Formüldeki her sembol bir atom çeşidini, sağ altındaki sayı da o çeşitten kaç atom olduğunu gösterir.

Cevap: Bileşik formüllerinde yer alan her element sembolü, bileşiği oluşturan bir atom çeşidini gösterir. Sembolün sağ alt köşesindeki küçük sayı ise o çeşit atomdan bileşikte kaç tane bulunduğunu belirtir; sayı yazılmamışsa o atomdan bir tane olduğu anlaşılır.

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 78 Cevapları İkinci Kitap

Neler Öğrendik?

A. Aşağıdaki ifadelerin doğru ya da yanlış olduğuna karar verip ilgili oklar yönünde ilerleyerek doğru çıkışı bulunuz.
(Şema: “Saf maddelerin belirli ayırt edici özellikleri vardır.” ifadesinden başlanır; D/Y dallanmalarıyla “Bileşikler sembollerle gösterilir.”, “Elementler tek cins atomlardan oluşur.”, “Atomun katman sayısı periyot numarasını belirler.”, “Elementler atomik yapıda olabilir.”, “Bileşiği oluşturan elementler kendi özelliklerini kaybeder.”, “Periyodik tabloda 18 periyot bulunmaktadır.” ifadeleri üzerinden 1’den 8’e kadar numaralanmış çıkışlardan birine ulaşılır.)

Kısa Cevap: Doğru çıkış 3. Çıkıştır (D-Y-D yolu izlenir).

Cevap: Şemadaki ifadeleri sırasıyla değerlendirelim:

1. “Saf maddelerin belirli ayırt edici özellikleri vardır.” ifadesi doğrudur (D).
2. “Bileşikler sembollerle gösterilir.” ifadesi yanlıştır (Y) çünkü bileşikler sembollerin birleşiminden oluşan formüllerle gösterilir.
3. “Elementler atomik yapıda olabilir.” ifadesi doğrudur (D).

Bu D-Y-D yolunu izleyerek 3. Çıkışa ulaşırız.

B.1. Aşağıdaki maddelerin formül veya sembolle gösterilme durumunu ilgili kutuyu “✓” ile işaretleyerek belirleyiniz.
(Tablo: Mg, Cl, H₂, P, CO₂, O₂, H₂O, Na, NaOH.)

Kısa Cevap:

1. Mg: Sembol
2. Cl: Sembol
3. H₂: Formül
4. P: Sembol
5. CO₂: Formül
6. O₂: Formül
7. H₂O: Formül
8. Na: Sembol
9. NaOH: Formül

(Mg, Cl, P ve Na tek atomlu element oldukları için sembolle gösterilir. H₂ ve O₂ molekül yapılı elementler oldukları için formülle gösterilir. CO₂, H₂O ve NaOH ise bileşik oldukları için formülle gösterilir.)

B.2. Elementler ile sembollerinin gösterildiği tabloda boş bırakılan yerleri doldurunuz.

Kısa Cevap:

1. Magnezyum: Mg
2. Na: Sodyum
3. Klor: Cl
4. N: Azot
5. İyot: I
6. F: Flor
7. Altın: Au
8. Fe: Demir
9. Bakır: Cu
10. Hg: Cıva
11. Kurşun: Pb
12. B: Bor

C. Formülü C₆H₁₂O₆ olan basit şeker ile ilgili aşağıdaki soruları cevaplayınız.

a. Hangi elementlerden oluşur?

Kısa Cevap: Karbon, hidrojen ve oksijen elementlerinden oluşur.

Cevap: Formülü C₆H₁₂O₆ olan basit şeker (glikoz), karbon (C), hidrojen (H) ve oksijen (O) elementlerinden oluşur.

b. Bir molekülünde toplam kaç tane atom vardır?

Kısa Cevap: Toplam 24 atom vardır.

Cevap: C₆H₁₂O₆ formülünde 6 karbon + 12 hidrojen + 6 oksijen atomu bulunur; toplamda 6+12+6=24 atom vardır.

Sonraki Ödevler

• 7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 71-72-73-74 Cevapları 2. Kitap
• 7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 65-66-67-68 Cevapları 2. Kitap
• 7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 61-62-63-64 Cevapları 2. Kitap
• 7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 58-59-60 Cevapları 2. Kitap