8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 239-243-244-245 Cevapları Hecce Yayıncılık
Geleneksel El Sanatları Çarşısı Metni Cevapları
7. Tema Sanat: Bu yazıda Bursa’daki Balibey Hanı’nın Geleneksel El Sanatları Çarşısı’nı adım adım geziyor, ebrudan hatta, tezhipten oyaya pek çok el sanatımızı yakından tanıyoruz.
İçindekiler
8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 239 Cevapları Hecce Yayıncılık
Hazırlık Çalışması
Geleneksel el sanatlarımız nelerdir? Bildiklerinizin adlarını ve özelliklerini söyleyiniz.
Kısa Cevap: Ebru, hat, tezhip, çinicilik ve halıcılık gibi el sanatlarımızı biliyorum.
Cevap: Bildiğim geleneksel el sanatlarımız arasında ebru, hat, tezhip, çinicilik, halı ve kilim dokumacılığı, bakırcılık ve telkari sayılabilir. Bu sanatların ortak özelliği, malzemenin ustanın elinde sabır ve emekle işlenerek bir sanat eserine dönüşmesidir. Ayrıca her biri kuşaktan kuşağa aktarılarak günümüze kadar ulaşmış.
8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 243 Cevapları Hecce Yayıncılık
1. Etkinlik
Bulmacanın altında anlamları verilen kelimeleri bularak bulmacayı çözünüz.
Kısa Cevap: Verilen 9 tanımın karşılığı olarak YÖNTEM, MOZAİK, SEDEF, NAKIŞ, OYA, OYUK, TEZHİP, HAT ve REVAK kelimeleri bulundu.
Cevap:
- Bir amaca erişmek için izlenen, tutulan yol; yordam. → YÖNTEM
- Türlü renklerde, küçük küp biçiminde mermer, taş veya pişmiş toprak parçalarının yan yana getirilmesiyle yapılan resim ve bezeme işi. → MOZAİK
- Midye, istiridye vb. deniz hayvanlarının kabuğunda bulunan, pırıltılı, beyaz, sert bir madde. → SEDEF
- Genellikle kumaş üzerine renkli iplikler veya sırma ve sim kullanarak elle, makineyle yapılan işleme; ince iş. → NAKIŞ
- Genellikle ipek ibrişim kullanarak iğne, mekik, tığ veya firkete ile yapılan ince dantel. → OYA
- Oyulmuş, içi boş ve çukur olan yer. → OYUK
- Levhaların, yazma kitapların, sayfaların yaldız ve boya ile bezenmesi, yaldızlanması ile yapılan süsleme sanatı. → TEZHİP
- Güzel yazı sanatı. → HAT
- Binanın avlusunda veya dış cephesinde yer alan, çatısı sütunlarla desteklenmiş, üstü düz dam, tonoz veya kubbelerle örtülü, uzunlamasına, önü açık yer. → REVAK
2. Etkinlik
Aşağıdaki soruları okuduğunuz metne göre cevaplayınız.
1. Metinde adı geçen el sanatları nelerdir?
Kısa Cevap: Metinde tezhip, hat, cam sanatı, oya, çini, ebru, keçecilik ve filografi gibi pek çok el sanatından söz edilir.
Cevap: Balibey Hanı’ndaki atölyeleri gezen anlatıcı; tezhip, hat ve kaligrafi, cam sanatı, oya, resim, çini, doğal taş işçiliği, tespihçilik, keçecilik, filografi, ebru ve ney yapımı gibi pek çok geleneksel el sanatıyla karşılaşır. Her atölyenin kapısının ardında ayrı bir dünya olduğunu, bu sanatların hala canlı biçimde sürdürüldüğünü anlatır.
2. Balibey Hanı ne amaçla yapılmıştır?
Kısa Cevap: Balibey Hanı, kent dışından gelen tüccarlara hizmet etmek amacıyla yaptırılmıştır.
Cevap: Balibey Hanı, 15. yüzyılda Niğbolu Sancak Beyi Hamza Bey’in oğlu Bali Bey tarafından yaptırılmıştır. Kent dışından gelen tüccarların konaklaması ve ihtiyaçlarının karşılanması amaçlanmıştır. Bursa’daki hanlar içinde üç katlı olarak inşa edilen tek han olması bakımından da ayrı bir öneme sahiptir.
3. Anlatıcı hanı gezerken Atatürk’ün hangi sözünü hatırlamıştır?
Kısa Cevap: Anlatıcı, Atatürk’ün “Sanatsız kalan bir milletin, hayat damarlarından biri kopmuş demektir.” sözünü hatırlamıştır.
Cevap: Anlatıcı, Balibey Hanı’ndaki atölyeleri gezerken Mustafa Kemal Atatürk’ün “Sanatsız kalan bir milletin, hayat damarlarından biri kopmuş demektir.” sözünü hatırlamıştır. Bu sözle sanatın bir toplum için ne kadar hayati ve vazgeçilmez olduğunu bir kez daha hissettiğini anlatmıştır.
4. Günümüzde Balibey Hanı ne amaçla kullanılmaktadır?
Kısa Cevap: Balibey Hanı, günümüzde geleneksel el sanatı atölyelerine ve ziyaretçilerine ev sahipliği yapmaktadır.
Cevap: Balibey Hanı artık bir ticaret hanı olarak değil, çeşitli el sanatları atölyelerini ve bu atölyeleri gezen ziyaretçileri konuk eden bir mekan olarak kullanılmaktadır. Hanın avlusundaki eski mağara bile küçük bir kafeye dönüştürülmüş. Böylece tarihi yapı, geleneksel sanatların yeni kuşaklara tanıtıldığı canlı bir mekana dönüşmüş.
5. Metinde geçen “Sanatçı olunmaz, sanatçı doğulur.” sözünden ne anlıyorsunuz? Açıklayınız.
Kısa Cevap: Bu söz, sanat yeteneğinin sonradan kazanılan bir şey değil, kişide doğuştan var olan bir özellik olduğunu anlatır.
Cevap: Bu sözden, sanatçılığın yalnızca çalışmakla kazanılan bir meslek olmadığını, kişinin doğuştan taşıdığı bir yetenek ve duyarlılık olduğunu anlıyorum. Emek de önemlidir ama gerçek eseri ortaya çıkaran, sanatçının kalbindeki bu özel duyarlılıktır; atölye kapısındaki söz de ellerle birlikte kafa ve yüreğin işe katılmasını vurgular.
8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 244 Cevapları Hecce Yayıncılık
3. Etkinlik
Okuduğunuz metnin konusunu ve ana fikrini aşağıya yazınız.
Kısa Cevap: Metin, Bursa’daki Balibey Hanı’nda yer alan Geleneksel El Sanatları Çarşısı’nı tanıtır; ana fikri geleneksel el sanatlarının gelecek kuşaklara aktarılması gereken değerli bir miras olduğudur.
Cevap:
Metnin Konusu: Bursa’daki Balibey Hanı’nda yer alan Geleneksel El Sanatları Çarşısı’nın ve buradaki atölyelerin tanıtılmasıdır.
Metnin Ana Fikri: Geleneksel el sanatları bir milletin kültürünü yaşatan değerli bir mirastır ve gelecek kuşaklara aktarılması gerekir.
4. Etkinlik
Okuduğunuz metne uygun yeni başlıklar bularak bu başlıkları aşağıya yazınız.
Kısa Cevap: Metne “Zamanın İçinde Bir Han: Balibey” ve “Elin, Kafanın ve Yüreğin Buluştuğu Yer” başlıkları önerildi.
Cevap:
- Zamanın İçinde Bir Han: Balibey
- Elin, Kafanın ve Yüreğin Buluştuğu Yer
5. Etkinlik
Metni tekrar okuyunuz. Metni okurken önemli olduğunu düşündüğünüz bölümleri “not alma” yöntemine uygun şekilde kendi ifadelerinizle aşağıya yazınız.
Kısa Cevap: Sanat duygu katılmadan yapılamaz; gerçek sanat emek, akıl ve duygunun birleşiminden doğar ve bir toplum için hayati önem taşır.
Cevap:
- “Sanatçı olunmaz, sanatçı doğulur. Sanatkar, aşkı çizemez belki ama aşk ile çizer.” sözü, sanatın işin içine duygu katmadan yapılamayacağını anlatıyor.
- “Elleriyle çalışan insan işçidir. Elleri ve kafasıyla çalışan insan ustadır. Elleri, kafası ve yüreği ile çalışan insan sanatkardır.” sözü, gerçek sanatın emek, akıl ve duygunun birleşiminden doğduğunu gösteriyor.
- Atatürk’ün “Sanatsız kalan bir milletin, hayat damarlarından biri kopmuş demektir.” sözü, sanatın bir toplum için ne kadar önemli olduğunu hatırlatıyor.
8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 245 Cevapları Hecce Yayıncılık
6. Etkinlik
Aşağıda verilen cümlelerdeki anlatım bozukluğunun nedenini ve doğru cümleyi noktalı yerlere sırasıyla yazınız.
Kısa Cevap: Örneğin “Yaşlı ağaca dayanmış uyumaya çalışıyordu” cümlesi virgül eksikliğinden belirsizdi, doğrusu “Yaşlı, ağaca dayanmış uyumaya çalışıyordu”dur; “Onun elindeki kitabın ücreti ne kadar?” cümlesi de yanlış sözcük yüzünden “…kitabın fiyatı ne kadar?” olarak düzeltildi.
Cevap:
- Yaşlı ağaca dayanmış uyumaya çalışıyordu. Anlatım Bozukluğunun Nedeni: Virgül eksikliğinden kaynaklanan anlam belirsizliği (yaşlı olanın kişi mi ağaç mı olduğu anlaşılmıyor). Doğru Cümle: Yaşlı, ağaca dayanmış uyumaya çalışıyordu.
- Oyun oynayan arkadaşlarına bakar, uzaktan izlerdi. Anlatım Bozukluğunun Nedeni: Nesne eksikliği (“izlerdi” fiilinin nesnesi belirtilmemiş). Doğru Cümle: Oyun oynayan arkadaşlarına bakar, onları uzaktan izlerdi.
- Onun elindeki kitabın ücreti ne kadar? Anlatım Bozukluğunun Nedeni: Yanlış sözcük kullanımı (bir hizmet karşılığında “ücret”, bir eşya karşılığında “fiyat” sözcüğü kullanılır). Doğru Cümle: Onun elindeki kitabın fiyatı ne kadar?
- Siyasi ve toplum olaylarını gözlemliyordu. Anlatım Bozukluğunun Nedeni: Tamlama yanlışlığı (“siyasi” sıfatı “toplum” ile değil “toplumsal” biçimiyle uyum sağlar). Doğru Cümle: Siyasi ve toplumsal olayları gözlemliyordu.
7. Etkinlik
Sınıfınızda metinde geçen “Elleri, kafası ve yüreği ile çalışan insan, sanatkardır.” sözünü açıklayan bir konuşma yapınız. Konuşmanızda güdümlü konuşma stratejisini uygulayınız. Bu stratejiyi uygulayabilmek için sizden önce konuşan arkadaşlarınızın duygu ve düşüncelerini anladığınızı onlara hissettirerek düşüncelerinizi etkili bir şekilde açıklayınız. Konuşmanız sırasında yaşadıklarınızdan ya da gözlemlerinizden örnekler verebilirsiniz. Konuşmalarınızda uygun geçiş ve bağlantı ifadeleri kullanmaya özen gösteriniz.
Kısa Cevap: Bir işi değerli kılan yalnızca beceri değil, o işe duyulan sevgidir; içten yapılan işler daha özenli ve kalıcı olur.
Cevap: “Elleri, kafası ve yüreği ile çalışan insan, sanatkardır.” sözü, bir işi değerli kılanın yalnızca beceri değil o işe duyulan sevgi olduğunu anlatıyor. Sadece elleriyle üreten işini tamamlar, kafasını da katan geliştirir, yüreğini katan ise iz bırakan bir eser çıkarır. İçten yaptığım işler bence daha özenli ve kalıcı oluyor.
8. Etkinlik
Dosya kağıdına açıklayıcı, öyküleyici, betimleyici ya da tartışmacı anlatım biçimlerinden istediğinizi kullanarak Mustafa Kemal Atatürk’ün “Sanatsız kalan bir milletin, hayat damarlarından biri kopmuş demektir.” sözünden hareketle bilgilendirici bir metin yazınız. Metninize uygun bir başlık belirleyiniz. Metninizi gözden geçirirken varsa metninizdeki yazım, noktalama hatalarını ve anlatım bozukluklarını düzeltiniz. Yazdığınız metni sınıfta arkadaşlarınıza okuyunuz. Metninizi sınıf panosunda paylaşabilirsiniz.
Kısa Cevap: “Sanat, Bir Milletin Nefesidir” başlıklı yazıya göre sanat, bir milletin duygularını, tarihini ve kimliğini gelecek kuşaklara taşıyan en güçlü araçlardan biridir; sanattan uzaklaşan toplum kendi köklerinden de uzaklaşır.
Cevap:
Sanat, Bir Milletin Nefesidir
Mustafa Kemal Atatürk’ün “Sanatsız kalan bir milletin, hayat damarlarından biri kopmuş demektir.” sözü, sanatın bir toplum için ne kadar hayati olduğunu özlü biçimde anlatır. Sanat; bir milletin duygularını, tarihini ve kimliğini gelecek kuşaklara taşıyan en güçlü araçlardan biridir.
Resim, müzik, edebiyat ve geleneksel el sanatları sayesinde bir toplumun hafızası canlı kalır. Sanattan uzaklaşan bir toplum, zamanla kendi köklerinden de uzaklaşır ve özgünlüğünü kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalır. Bu yüzden sanatı desteklemek, aslında bir milletin geleceğini güvence altına almaktır.
