6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 150-152-154-157-158-159 Cevapları

İslamiyet’in Kabulüyle Türklerin Sosyal ve Kültürel Hayatlarında Meydana Gelen Değişimler Cevapları -2

3. Öğrenme Alanı- Ortak Mirasımız: Bu bölümde Karahanlılar, Gazneliler ve Büyük Selçukluları tanıyor; Türklerin İslamiyet’i kabulüyle yaşam biçiminin, sanatın ve edebiyatın nasıl değiştiğini bir hikaye ve karşılaştırma tablosuyla inceliyoruz.

Önceki Sayfalar 142-143-144-145-146-147

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 150 Cevapları Birinci Kitap

Tablolara yazdığınız çıkarımlara göre Türklerin İslamiyet’i kabulüyle sosyal ve kültürel hayatlarında nasıl bir değişim meydana gelmiştir? Düşüncelerinizi söyleyiniz.

Kısa Cevap: Göçebe hayattan yerleşik hayata geçilmiş; cami, medrese gibi taş yapılar ve minyatür, hat gibi İslam sanatları ortaya çıkmıştır.

Cevap: Türkler İslamiyet’i kabul edince göçebe yaşamdan yerleşik hayata geçmiş, şehirleşme artmıştır. Mimaride cami, medrese ve türbe gibi taş yapılar yapılmıştır. Sanatta minyatür, hat, ebru ve tezhip gibi İslam sanatları etkili olmuştur. Dil ve edebiyatta Arapça ile Farsçanın etkisi görülmüş, yazılı edebiyat gelişmiştir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 152 Cevapları Birinci Kitap

Seyahatnamede verilen bilgilere dayanarak Karahanlıların sosyal ve ekonomik hayatı ile İslamiyet’ten önceki Türklerin sosyal ve ekonomik hayatı arasında görülen benzerlikler ve farklılıklar nelerdir? Düşüncelerinizi ifade ediniz.

Kısa Cevap: Benzerlik: geçim kaynağı hayvancılık ve ticarettir, misafirperverlik sürer. Fark: kalıcı mimari yapılar, İslam etkisinde eğitim ve hukuk gelişir.

Cevap: Her iki dönemde de geçim kaynağı hayvancılıktır; ticaret ve el sanatları devam etmiştir, misafirperverlik önemlidir. Farklı olarak Karahanlılar döneminde kalıcı mimari yapılara geçilmiş, eğitim ve hukuk alanında İslam’ın etkileri görülmüştür.

Divanu Lugati’t-Türk hakkında verilen bilgilere göre Türkler 11. yüzyılda hangi alanlarda gelişme göstermiştir? Tartışınız.

Kısa Cevap: Dil, bilim, coğrafya ve takvim gibi alanlarda gelişmişlerdir.

Cevap: Divanu Lugati’t-Türk’e göre Türkler 11. yüzyılda dil çalışmaları, bilim, coğrafya ve takvim bilgisi gibi alanlarda gelişme göstermişlerdir.

Verilen bilgilere göre Yusuf Has Hacib, eserinde Türk devletlerinin hangi özelliği hakkında bilgi vermektedir? Düşüncelerinizi söyleyiniz.

Kısa Cevap: Kut anlayışının İslamiyet sonrasında da sürdüğü ve yönetici ile halkın birbirine karşı sorumlulukları olduğu hakkında bilgi verir.

Cevap: Yusuf Has Hacib, Kutadgu Bilig adlı eserinde Türklerde kut anlayışının İslamiyet’in kabulünden sonra da devam ettiğini, yöneticilerin halka, halkın da yöneticilere karşı sorumlulukları bulunduğunu anlatmaktadır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 154 Cevapları Birinci Kitap

Verilen haritaya göre Büyük Selçuklular kendinden önceki İslam devletlerinden farklı olarak İslamiyet’in hangi coğrafyalara yayılmasını sağlamıştır? Söyleyiniz.

Kısa Cevap: İslamiyet’in Orta Asya’dan Anadolu’ya kadar geniş bir alana yayılmasını sağlamışlardır.

Cevap: Büyük Selçuklular sayesinde İslamiyet sadece Arap Yarımadası ve çevresiyle sınırlı kalmamış; Türklerin yaşadığı Orta Asya’dan Anadolu’ya kadar geniş bir coğrafyaya ulaşmıştır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 157 Cevapları Birinci Kitap

Türklerin İslamiyet’i kabulüyle birlikte sosyal ve kültürel hayatlarında meydana gelen değişimlerin sonuçlarını günümüz koşullarıyla karşılaştırınız. Elde ettiğiniz bilgileri aşağıdaki karşılaştırma tablosuna yazınız.

Kısa Cevap: O dönemde yerleşik hayata geçilip cami ve medrese yapıldı; bugün bu eserler kültürel miras olarak korunuyor, yardımlaşma ve İslam sanatları yaşatılıyor.

Cevap:
İslamiyet’in kabulüyle meydana gelen değişim:

1. Yerleşik hayata geçilmeye başlanmıştır.
2. Cami, medrese ve türbe gibi mimari eserler yapılmıştır.
3. Eğitim ve bilim faaliyetleri artmıştır.
4. Toplumda yardımlaşma ve dayanışma güçlenmiştir.
5. Sanat ve edebiyatta dini temalar öne çıkmış, Arap alfabesi kullanılmaya başlanmıştır.

Bu değişimin günümüze yansımaları:

1. Cami, medrese ve türbe gibi yapılar hala kültürel miras olarak korunmaktadır.
2. Yardımlaşma anlayışı vakıflar ve yardım dernekleriyle sürmektedir.
3. Bayramlar ve dini törenler toplumsal birliği güçlendirmektedir.
4. Hat, ebru ve tezhip gibi İslam sanatları yaşatılmaktadır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 158 Cevapları Birinci Kitap

Uygulayalım – Performans Görevi

Adı: Hikaye tasarlama
Amacı: İslamiyet’in kabulüyle Türklerin sosyal ve kültürel hayatlarında meydana gelen değişimin sonuçlarını dönemin koşulları içinde açıklama
Beceri: Tarihsel empati
Süre: 2 ders saati

Kendinizi İslamiyet Öncesi Dönem’den İslamiyet’in kabulüne geçiş aşamasında yaşayan biri olarak hayal ederek sosyal ve kültürel hayatınızda meydana gelen değişimlere ilişkin bir hikaye yazınız.

Kısa Cevap: Göçebe yaşayan Alp Er, boyunun İslamiyet’i kabul etmesiyle taş evlere yerleşir, yazı öğrenir, adalet ve yardımlaşmayı benimser.

Cevap:

1. Hikayenin adı: Alp Er’in Yeni Yolu
2. Hikayenin konusu: Göçebe yaşayan genç bir Türk’ün, boyunun İslamiyet’i kabul etmesiyle yaşadığı sosyal ve kültürel değişim.
3. Hikayenin kahramanları: Alp Er, babası, bilge dede ve batıdan gelen Müslüman tüccarlar.
4. Hikayede değindiğiniz milli ve manevi değerler: Adalet, yardımlaşma, dürüstlük, misafirperverlik, ilme değer verme ve aile birliği.

Hikaye: Ben Alp Er. Boyumuz uzun süredir Gök Tanrı inancına sahipti; atlarımızla bozkırda göçebe yaşardık. Bir gün batıdan gelen Müslüman tüccarlar bize yeni bir inançtan söz etti. Babam önce yabancı buldu ama bilge dedemiz onu dinledi. Zamanla bu dinin bize adaleti, yardımlaşmayı ve dürüstlüğü öğrettiğini gördük. Çadırlarımızın yerini taş evler ve küçük mescitler aldı, ben de ilk kez yazı öğrendim. Artık gücümüzü sadece savaşta değil, bilgide ve adalette arıyorduk.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 159 Cevapları Birinci Kitap

Değerlendirelim

İslamiyet’in kabulüyle Türklerin sosyal ve kültürel hayatlarında meydana gelen değişim ile ilgili örnek cümleler verilmiştir. Verilen cümlelerle kutulardaki alanları eşleştiriniz (Cümlenin numarasını ilişkili olduğu alanın altındaki kutuya yazınız.).

Kısa Cevap: Hayat biçimi: 2, 6, 7; Yazı-dil-edebiyat: 1, 4, 11; Sanat: 5, 9, 10; Mimari: 3, 8, 12 numaralı cümlelerle eşleşir.

Cevap:

1. Hayat biçimi: 2, 6, 7
2. Yazı, dil ve edebiyat: 1, 4, 11
3. Sanat: 5, 9, 10
4. Mimari: 3, 8, 12

Sonraki Ödevler

• 6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 160-161-163-165-169 Cevapları 1. Kitap
• 6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 172-173-174-175-176-177 Cevapları 1. Kitap
• 6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 178-179 Cevapları 1. Kitap
• 6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Sayfa 142-143-144-145-146-147 Cevapları 1. Kitap