6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 158-159-160-161-162-163. Cevapları
Ay Avcısı Eskimolar Metni Etkinlik Cevapları
3. Tema- Farklı Dünyalar: Türkçe dersinde, metin anlama ve anlatma becerilerimizi geliştirmek için çeşitli etkinlikler yaptık. Yapım ekleri kullanarak yeni kelimeler türetme ve metinleri analiz etme konuları üzerinde çalıştık.
İçindekiler
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 158 Cevapları Birinci Kitap
1. Anlatalım
a. “GÖREVİMİZİ BİLELİM!” bölümünde yaptığınız “kutuplarda yaşam” konulu araştırmanızı aşağıdaki yönergelerden hareketle sınıfta sununuz.
Kısa Cevap: Kutuplarda yaşam sunumumda tek öge, destekleyici ögeler ve eş anlamlı ögeler kullanarak konuyu görsellerle güçlendirdim.
Cevap:
Kutuplarda yaşam konulu araştırmamı sunarken çoklu ortam ögelerini yönergede verilen üç kullanıma göre hazırladım.
1. Anlam Oluşturma (Tek öge)
Kutuplarda yaşayan bir canlının yaşam koşullarını anlatırken tek bir kutup ayısı çizimi kullandım. Bu çizim, tek başına konunun anlamını oluşturmama yardımcı oldu.
2. Anlamı Destekleme (Aynı anlamı veren iki öge)
Kutuplardaki soğukları anlatırken:
- Kar fırtınası fotoğrafı
- Kutuplardaki sıcaklık ortalamalarını gösteren küçük bir grafik
kullandım. Bu iki öge aynı anlamı destekleyerek konuyu güçlendirdi.
3. Eş Anlam Oluşturma (Farklı ama ilgili ögeler)
Kutupların Dünya üzerindeki yerini anlatmak için:
- Dünya haritası
- Kutuplarda yaşayan hayvanlara ait küçük bir tablo
kullandım. İkisi farklı öge olsa da aynı bölümü birlikte destekledi.
Konuşma Bütünlüğü
Sunumumda kullandığım bütün görseller birbiriyle uyumlu olacak şekilde yerleştirildi.
Düşünceyi Geliştirme Yolları
Sunumumu zenginleştirmek için:
- Tanımlama (kutupların özellikleri)
- Sayısal veri (sıcaklık grafiği)
- Karşılaştırma (kutuplar – yaşadığımız yer)
- Örnekleme (kutup ayısı gibi canlılar)
yöntemlerini kullandım.
b. Araştırma sürecinizi aşağıdaki ifadeyi tamamlayarak değerlendiriniz.
Kısa Cevap: Araştırma sürecimden memnunum çünkü kaynaklar açık ve anlaşılırdı.
Cevap: Araştırma sürecimde bulduğum kaynaklardan memnunum, çünkü bilgiler açık, anlaşılırdı ve sunumumda kullanabileceğim uygun görseller içeriyordu.
2. Anlatalım
“Ay Avcısı Eskimolar” metnini dilerseniz tekrar okuyunuz. Aşağıdaki durumlardan birini seçiniz. Seçtiğiniz duruma göre masalı yeniden anlatınız.
Kısa Cevap: Eskimo genci ve arkadaşları, dağın tepesine çıkıp halatla Ay’ı yakalayarak kasabanın ortasındaki kulübenin tepesine astılar.
Cevap: Eskimo genci, ışığımla evini aydınlattığım için çok mutlu olduğunu ve beni yakalayıp kasabalarının ortasındaki büyük kulübenin tepesine asmak istediğini söylüyordu. Birkaç arkadaşıyla birlikte gelip zıplayarak bana ulaşmaya çalıştılar. Onların bu haline hem gülüyor hem de üzülüyordum.
Gençler sonunda en yüksek dağın zirvesine çıkıp oradan zıplamaya başladılar. Çabalarını görünce ben de biraz aşağı indim. Böylece dağın tepesinden bana dokunmayı başardılar. Ardından büyük bir halat atarak beni yavaşça aşağı çektiler.
Sonunda kasabanın ortasındaki kulübenin tepesine beni asmalarıyla ışığım tüm kasabaya yayıldı ve herkes büyük bir mutluluk duydu.
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 159 Cevapları Birinci Kitap
3. Anlatalım
Aşağıdaki diyagram üzerinde yer alan yönergelere uygun cümleler kurunuz ve bu cümlelerinizi sınıfta sözlü olarak paylaşınız.
Kısa Cevap: Deyim ve benzetmelerle temaya uygun beş örnek cümle kuruldu.
Cevap:
- Babam gözüm gibi sakladığım kitabı bulup, yerine koymuş.
- Kolumu kaldıracak halim kalmadı.
- Koşa koşa markete gittim.
- Sesi duyunca kalbim yerinden çıkacak gibi oldu.
- Hayat bir acı bir tatlı geçip gidiyor.
4. Anlatalım
Aşağıdaki görsellerde verilen kelimeleri yazınız. Bu kelimeleri kullanarak temadan hareketle cümleler kurunuz. Cümlelerinizi söylerken nefesinizi, ses şiddetinizi ayarlamaya; doğru vurgu ve tonlamayla konuşmaya özen gösteriniz.
Cevap:
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 160 Cevapları Birinci Kitap
5. Anlatalım
Aşağıdaki haber metninin bazı bölümleri, tamamlamanız için yarım bırakılmıştır. Bu metnin başlığını, yarım bırakılan cümlelerini ve devamını tahmin ederek yazıyı anlam bütünlüğü oluşturacak şekilde tamamlayınız. Tamamlarken zıtlık işlevli söz varlıklarını kullanmaya özen gösteriniz.
Kısa Cevap: Kutup ayıları, buzların erimesiyle yuva bulmakta zorlanıyor ve türün geleceği tehdit altında.
Cevap: KUTUP AYILARININ YAŞAMI
Dünyamızın iklimi ısınıyor. Bu durum, kutuplara buzların hızla erimesine yol açıyor. Bundan en çok etkilenen canlıların başında doğal yaşam alanı, Kuzey Kutup buzulları olan kutup ayıları geliyor.
Araştırmacılar, son yıllarda kutup ayılarının davranışlarında bazı değişimler saptıyor.
Örneğin gebe kutup ayılarından birçoğu yuva bulmakta zorlanıyor; ama daha uzağa gidiyor.
Değişikliklerin sonucunun kutup ayılarının yaşam döngüsünü bozarak türün geleceğini uzun vadede ciddi biçimde tehdit ettiği ifade ediliyor.
Değerlendirelim
a. Yazınızı aşağıdaki puan çizelgesini kullanarak değerlendiriniz. Ölçütteki her bir davranışı gerçekleştirme durumunuza göre puanınızı yay ayraç içine yazınız.
Cevap:
b. Aldığınız toplam puanı hesaplayarak aşağıdaki ifadeleri tamamlayınız.
Cevap:
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 161 Cevapları Birinci Kitap
6. Anlatalım
a. Aşağıdaki kelimeleri sesli okuyunuz. Hangi kelimeyi daha kolay söylediniz? İşaretleyiniz.
Cevap:
b. Tabloda verilen kelimelere yanlarındaki sütunda bulunan ekleri getiriniz. Kelimeleri ek almış haliyle örnekteki gibi cümle içinde kullanınız.
Kısa Cevap: Ülke+ce, mutfak+da, çalış+gan, dil+de, kültür+den, araştırma+cı ekleri getirilerek yeni kelimeler türetilip cümlelerde kullanıldı.
Cevap:
- ülke + -ce = ülkece — Bu başarıyla ülkece gurur duyduk.
- mutfak + -da = mutfakta — Annem bugün mutfakta yeni bir tarif denedi.
- çalış + -gan = çalışkan — Sınıfımızın en çalışkan öğrencisi Ayşe’dir.
- dil + -de = dilde — Bu kelimenin anlamını dilde doğru kullanmalıyız.
- kültür + -den = kültürden — İnsanlar yaşadıkları kültürden etkilenir.
- araştırma + -cı = araştırmacı — Araştırmacı, bulgularını konferansta paylaştı.
c. Aldığı ekin başındaki sesi değişime uğratan kelimeleri belirleyiniz. Tabloda bu kelimeleri örnekteki gibi daire içine alınız.
Kısa Cevap: Kitapçı, mutfakta, çalışkan.
Cevap: Örnekteki “kitap+cı” gibi, “mutfak+da” ve “çalış+gan” kelimelerinde de ekin başındaki ses değişmiştir: “kitap” (p), “mutfak” (k) ve “çalış” (ş) sert ünsüzle bittiği için ek “kitapçı”, “mutfakta”, “çalışkan” olarak sertleşmiştir. Diğer kelimelerde (ülkece, dilde, kültürden, araştırmacı) kök sert ünsüzle bitmediğinden ekin sesi aynı kalmıştır.
ç. Aldığı ekte ses değişimi olan kelimelerin son harfine dikkat ederek bu kelimeleri diğer kelimelerden ayırt eden özelliğin ne olabileceğini tartışınız.
Kısa Cevap: Kelimelerin son harfleri sert ünsüzlerdir.
Cevap: Ses değişimi olan “kitapçı”, “mutfakta” ve “çalışkan” kelimelerinin kök hallerine (“kitap”, “mutfak”, “çalış”) baktığımda, hepsinin sert (tonsuz) bir ünsüzle (p, k, ş) bittiğini fark ettim. Bu sert ünsüzler, kendilerinden sonra gelen yumuşak sesli ekleri de sertleştirerek kelimenin daha kolay ve akıcı söylenmesini sağlamaktadır.
d. Etkinlikten öğrendiklerinizden hareketle aşağıdaki şablonu yay ayraç içinde verilen ifadelerle tamamlayınız.
Cevap:
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 162 Cevapları Birinci Kitap
7. Anlatalım
a. Aşağıdaki metinde altı çizili kelimelere -cık (-cik, -cuk, -cük) ekini getirerek metni sesli okuyunuz.
Kısa Cevap: Daracık, gencecik, azıcık.
Cevap: Metindeki altı çizili “dar”, “genç” ve “az” kelimelerine -cık ekini getirip sesli okuduğumda, tek heceli bu kelimelerin ek alırken araya bir ünlü türediğini fark ettim: “dar” kelimesi “daracık”, “genç” kelimesi “gencecik”, “az” kelimesi ise “azıcık” oldu.
b. Yeni oluşan kelimeleri seslendirirken -cık eki dışında başka hangi ünlülere ihtiyaç duydunuz? Açıklayarak altı çizili kelimelerin ortak özelliğini yazınız.
Kısa Cevap: -cık eki dışında “-a, -e, -ı” ünlülerine ihtiyaç duyuldu; kelimelerin ortak özelliği tek heceli olmalarıdır.
Cevap: Yeni oluşan kelimeleri seslendirirken -cık eki dışında “-a, -e, -ı” ünlülerine ihtiyaç duyulmuştur.
c. Etkinlikte öğrendiklerinizden hareketle aşağıdaki ifadeyi tamamlayınız.
Kısa Cevap: Tek heceli sözcüklere küçültme eki (-cık) geldiğinde orta hecede ünlü türemesi olur.
Cevap: Tek heceli kimi sözcüklere küçültme eki (-cık) geldiğinde orta hecede ünlü türemesi olur.
8. Anlatalım
a. Aşağıdaki “-ca, -cı, -cık, -lık” yapım eklerini ve verilen işlevleri inceleyiniz.
Cevap:
b. Aşağıdaki kelimelere etkinliğin “a” maddesindeki eklerden uygun olanları getiriniz. Oluşan yeni kelimeleri ilgili işlevin altına örnekteki gibi yazınız.
Kısa Cevap: “-lık, -cık, -ca, -cı” ekleriyle imatlık, saçaklık, elbisecik, samancık, karıncık, çingenece, tatlıca, saatçi, gezici gibi yeni kelimeler türetildi.
Cevap:
–LIK
Rütbe ve makam isimleri yapar:
- İmatlık (İmat görevi, imat durumu)
Alet, araç gereç isimleri yapar:
- Saçaklık (Saçağı tutan veya saçağın bulunduğu yer)
–CIK / –CİK
Küçültme anlamı katar:
- Elbisecik (küçük elbise)
Bitki isimleri yapar:
- Samancık (Bir tür çiçek)
Organ isimleri yapar:
- Karıncık (Kalpteki küçük boşluk)
–CA / –CE
Dil ve lehçe isimleri yapar:
- Çingenece (Çingenelerin konuştuğu dil)
Benzerlik, -e görelik anlamı katar:
- Tatlıca (Tatlıya benzer, tatlımsı)
–CI / –Cİ
Meslek isimleri yapar:
- Saatçi (Satan veya tamir eden kişi)
Alışkanlık isimleri yapar:
- Gezici (Gezmeyi seven veya gezen kimse)
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 163 Cevapları Birinci Kitap
Bi’ Kitap Bi’ Film. . .
a. Dönemin başında öğretmeninizin belirlediği kitaplardan ve filmlerden birini aşağıdaki başlıklara göre inceleyiniz.
Kısa Cevap: Kitap olarak Antoine de Saint-Exupéry’nin Küçük Prens’ini, film olarak Up’ı inceledim. Küçük Prens’te meraklı bir çocuğun gezegenler dolaşıp Tilki ve Gül’den hayat dersleri öğrenmesi anlatılırken, Up’ta huysuz görünen ama iyi kalpli Carl’ın balonlarla evini uçurup küçük Russell’la dost olması anlatılır. İkisi de iyi kalplilik ve dostluk temalarını paylaşır.
Cevap:
Kitap Bölümü – Küçük Prens
Kitabın adı: Küçük Prens
Yazarı: Antoine de Saint-Exupéry
Sayfa sayısı: 96
Konusu:
Küçük Prens’in gezegen gezip farklı kişilerle tanışması ve hayatla ilgili şeyler öğrenmesi anlatılır.
Şahıs ve/veya varlık kadrosu:
Küçük Prens, Anlatıcı (Pilot), Tilki, Gül, Kral, İşadamı, Fenerci
Kahramanların özellikleri:
Küçük Prens meraklı ve iyi kalplidir.
Tilki, bilgelik ve dostluğu öğretir.
Pilot ise anlayışlı ve yardımseverdir.
Yer:
Çöl, Küçük Prens’in gezegeni ve diğer küçük gezegenler
Zaman:
Belirli değil (masalsı zaman)
Anlatıcı:
Birinci kişi (pilot anlatıyor)
Film Bölümü – Up (Yukarı Bak)
Filmin adı: Up (Yukarı Bak)
Konusu:
Carl’ın evine balonlar bağlayarak hayalini gerçekleştirmeye çalışması ve bu yolculukta bir çocukla dost olması anlatılır.
Kahramanları:
Carl, Russell, Dug (köpek), Kevin (kuş)
Kahramanların özellikleri:
Carl huysuz görünse de iyi kalplidir.
Russell neşeli ve yardımseverdir.
Dug sadık bir köpektir.
Kevin güçlü ve koruyucudur.
Yer:
Carl’ın evi, Güney Amerika’daki Şelaleler Bölgesi
Zaman:
Günümüz zamanı
Gelecek Derse Hazırlanalım
Bir gün içinde kimlerle hangi amaçlar için iletişime geçtiğinizi gözlemleyiniz. Gözlem sonuçlarınızı arkadaşlarınızla paylaşmak üzere not alınız.
Kısa Cevap: Gün içinde ailem, öğretmenlerim, arkadaşlarım ve alışveriş yaptığım kişilerle iletişim kuruyorum.
Cevap: Gün içinde ailemle, günlük sohbetler için, okulda öğretmenlerim ve arkadaşlarımla, ders ve oyun için alışverişte, çalışanlarla alacaklarım için diyalog kuruyorum.
