6.Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 36-37-38-39-40 Cevapları 2.Kitap
Zeynir ve Peytin Metni Cevapları
Eğer 1. Kitap (1. Dönem) cevaplarını arıyorsanız, aşağıdaki butona tıklayarak içindekiler sayfasına gidebilirsiniz.
6. Sınıf Türkçe 1. Kitap Sayfaları4. Tema- İletişim ve Sosyal İlişkiler: İki inatçı kedinin karşıt cevaplar vererek sürdürdüğü “Zeynir ve Peytin” şiiriyle, farklılıkların dostluğa engel olmadığını ve doğru iletişimin anlaşmazlıkları nasıl çözebileceğini işliyoruz.
Sonraki Sayfalar: 41-42-43-44-45-46-47
İçindekiler
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 36 Cevapları İkinci Kitap
Haydi, Başlayalım!
Yalnızca sizin gibi düşünen, sizin gibi yaşayan yani size benzeyen kişiler ile arkadaş olmanızın olumlu ve olumsuz tarafları neler olabilir? Arkadaşlarınızla tartışınız.
Kısa Cevap: Bize benzeyen kişilerle arkadaşlığın kolay anlaşma sağladığını ama farklı bakış açılarından bizi yoksun bırakabileceğini düşünüyorum.
Cevap:
- Olumlu yönleri: Anlaşmak kolaydır, ortak ilgi alanları vardır ve birlikte vakit geçirmek keyiflidir.
- Olumsuz yönleri: Farklı fikirler olmadığı için bakış açısı gelişmez ve yeni şeyler öğrenme fırsatı azalır.
Arkadaşlarınızla aranızda oluşan fikir ayrılıklarını nasıl çözüyorsunuz? Anlatınız.
Kısa Cevap: Birbirimizi ön yargısız dinliyor ve düşüncelerimize saygı duyarak orta yolu buluyoruz.
Cevap: Bir arkadaşımla anlaşamadığımızda önce sözünü kesmeden sonuna kadar dinlerim, sonra kendi düşüncemi sakince anlatırım. Genelde ikimizin de haklı olduğu bir yön bulunur; bu yüzden tartışmayı büyütmek yerine ortak bir noktada buluşmaya, orta yolu bulmaya çalışırız.
Aşağıdaki kişilik özellikleri, görsellerdeki canlılardan hangileriyle özdeşleşmiştir? Uygun harfleri görsellerin altına yazarak eşleştiriniz. Eşleşme dışında kalan canlı için bir özellik seçseydiniz ne olurdu? Gerekçesiyle söyleyiniz. (a. İnatçılık b. Sinsilik c. Bilgelik)
Kısa Cevap: Eşleştirmede keçiye inatçılığı, tilkiye sinsiliği, baykuşa bilgeliği uygun gördüm; eşleşme dışında kalan kediye ise “merhamet” özelliğini yakıştırdım.
Cevap: Kedi için merhamet özelliği seçerdim. Çünkü kediler tatlı ve narin hayvanlardır. İnsanlar kedilere bakınca merhamet duygusu ön plana çıkar.
Zeynir ve Peytin
Zeynir ve Peytin adında iki inatçı kedi,
Yok efendim keçi değil, kedi kedi.
Lafı gelmişken bırakalım şu etiketleri: inatçı keçi
Bilge baykuş, sinsi tilki.
Bilgelikten bıkan baykuş, sinsi olmayan tilki.
Ne diyordum, hah iki inatçı kedi.
Birinin evet dediğine hayır der öteki,
Ötekinin hayır dediğine evet der diğeri.
Zeynir siyah bir kedi, beyaz benekli.
Peytin beyaz bir kedi, siyah lekeli.
Evet hayır, hayır evet yetmez mi?
Bu oyuna artık bir son gerekmez mi?
Evyır veya hayet desek,
Eveti ve hayırı birleştirsek?
Ne gerek var canım beğenmedik diye bozmaya?
Canımız istedi diye yapboz gibi oynamaya.
Peki, ne yapalım?
Zeynir’le Peytin yiyecek birbirini.
Ben diyorum ki,
Meselaaa
Evet evet olarak kalsa,
Hayır hayır olarak kalsa,
Zeynir bazen evet bazen hayır dese
Peytin bazen hayır bazen evet dese.
Bazen birinin dediği olsa bazen diğerinin
Orta yolu bulsalar, oyun dediğinin.
Fatıma Zehra AYDEMİR
Doğrusunu Bilelim: Metnin yazım ve noktalamasında orijinaline bağlı kalınmıştır.
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 37 Cevapları İkinci Kitap
1. Anlayalım
Şiirde geçen kelime/kelime gruplarından bazıları aşağıda tanımlanmıştır. Bu tanımlardan yanlış olanları belirleyiniz. Yanlış tanımlanmış kelime/kelime gruplarının anlamlarını metnin bağlamına uygun şekilde tahmin etmeye çalışınız. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. (Bilgelik: Bilgelerin sıralandığı raf. / Yapboz: Kesilmiş resim parçacıklarını birbirine uygun duruma getirerek resmi yeniden oluşturmaya dayanan bir tür oyun. / Benek: Bir ekin kendini tanıtması. / Birleştirmek: Bütün rakamları bire çevirmek. / Sinsi: Gizli ve kurnazca kötülük yapan. / Orta yolu bulmak: Büyük yoldan küçük, küçük yoldan büyük bir yol bulmak.)
Kısa Cevap: Yanlış tanımlanan kelimelerin “bilgelik”, “benek”, “birleştirmek” ve “orta yolu bulmak” olduğunu, “yapboz” ile “sinsi” tanımlarının ise doğru olduğunu belirledim.
Cevap:
- Bilgelik: Yanlış tanımlanmış. Gerçek anlamı “bilgece olma durumu, hikmet”tir; bilgelerin sıralandığı bir raf değildir.
- Yapboz: Doğru tanımlanmış.
- Benek: Yanlış tanımlanmış. Gerçek anlamı bir yüzey üzerindeki küçük, renkli nokta ya da lekedir.
- Birleştirmek: Yanlış tanımlanmış. Gerçek anlamı ayrı şeyleri bir araya getirip tek bir bütün haline getirmektir.
- Sinsi: Doğru tanımlanmış.
- Orta yolu bulmak: Yanlış tanımlanmış. Gerçek anlamı iki karşıt görüş veya durum arasında bir uzlaşma yolu bulmaktır.
2. Anlayalım
a. Okuduğunuz metindeki “Zeynir” ve “Peytin” adlı karakterlerin özelliklerini belirleyiniz.
b. Belirlediğiniz özelliklerden hareketle bu karakterlerin benzerlik ve farklılıklarını aşağıdaki şema üzerinde listeleyiniz.
Kısa Cevap: Zeynir ile Peytin’in ikisinin de inatçı birer kedi olduğunu ama renk ve benek düzeni bakımından birbirinin tam tersi olduğunu belirledim.
Cevap:
- Zeynir (Farklı özellikleri): Siyah renkli, beyaz benekli.
- Peytin (Farklı özellikleri): Beyaz renkli, siyah benekli.
- Ortak özellikleri: İnatçı.
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 38 Cevapları İkinci Kitap
3. Anlayalım
a. Aşağıdaki ifadelerin numaralandırılmış çıkarımlardan hangileri ile ilgili olduğunu belirleyiniz ve örnekteki gibi yazınız.
Kısa Cevap: Beş cümleden ilkinin 4, ikincisinin (örnekteki gibi) 3, üçüncüsünün 5, dördüncüsünün 1, beşincisinin ise 2 numaralı çıkarımla ilgili olduğunu belirledim.
Cevap:
- 1. cümle (“Zeynir” ve “Peytin” kelimeleri tek başlarına söylendiğinde anlamsızdır, ancak “Zeynir ve Peytin” dediğimizde aklımıza zeytin ile peynir gelir. Demek ki…): 4 numaralı çıkarımla ilgilidir çünkü “…birlikte güzel, güçlü ve anlamlıyız.” ifadesi, ayrı ayrı anlamsız olan iki kelimenin bir araya gelince anlam kazanmasını açıklar.
- 2. cümle (Zeynir beyaz benekli, siyah bir kedidir; Peytin ise siyah lekeli beyaz bir kedidir. Yani…): Örnekte verildiği gibi 3 numaralı çıkarımla ilgilidir çünkü “…bireysel farklılıklarımız bizi özel ve eşsiz kılar.” ifadesi ikisinin zıt görünüşünü açıklar.
- 3. cümle (Zeynir ve Peytin görünüşleri gibi düşünceleri de farklı iki arkadaştır. Çünkü…): 5 numaralı çıkarımla ilgilidir çünkü “…farklılıklarımız birlikte yaşamamızı ve arkadaşlık kurmamızı engellemez.” ifadesi farklı düşünen iki arkadaşın yine de birlikte olabileceğini açıklar.
- 4. cümle (“Evyır”, “hayet” gibi kelimeler üretmek kalıcı bir çözüm değildir. Oysaki…): 1 numaralı çıkarımla ilgilidir çünkü “…hoşumuza gitmeyen şeyleri değiştirmeye çalışmak yerine düşüncelerimizi değiştirmemiz daha çözüm odaklıdır.” ifadesi kalıcı çözümün ne olduğunu açıklar.
- 5. cümle (Zeynir bazen evet bazen hayır, Peytin bazen hayır bazen evet demelidir. Böylece…): 2 numaralı çıkarımla ilgilidir çünkü “…karşımızdakinin duygu ve düşüncelerine değer vererek aramızdaki iletişim sorunlarını çözebiliriz.” ifadesi karşılıklı esneklik göstermenin sonucunu açıklar.
b. Numaralandırılmış ifadelerden hangisi, şiirin iletisini en iyi yansıtmaktadır? Söyleyiniz.
Kısa Cevap: 2 numaralı ifade şiirin iletisini en iyi yansıtmaktadır.
Cevap: 2 numaralı “…karşımızdakinin duygu ve düşüncelerine değer vererek aramızdaki iletişim sorunlarını çözebiliriz.” ifadesi şiirin iletisini en iyi yansıtır. Çünkü şiirin sonunda Zeynir ile Peytin’in bazen birinin, bazen diğerinin dediğini yaparak orta yolu bulması önerilir; bu da karşımızdakinin düşüncelerine değer vermekle olur.
4. Anlayalım
a. Okuduğunuz şiirde Türkçede yer almayan hangi kelimelere yer verilmiştir? İnceleyerek tespitlerinizi aşağıya yazınız.
Kısa Cevap: Şiirde Türkçede yer almayan “Zeynir”, “Peytin”, “evyır” ve “hayet” kelimelerine yer verildiğini tespit ettim.
Cevap: “Evyır” ve “hayet” kelimeleri gerçek Türkçede yer almaz; şair bunları “evet” ile “hayır” kelimelerini birleştirerek kendisi uydurmuştur. “Zeynir” ve “Peytin” de “zeytin” ile “peynir” kelimelerinin harfleri değiştirilerek üretilmiş, Türkçede yer almayan kelimelerdir.
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 39 Cevapları İkinci Kitap
b. Aşağıdaki diyagramı belirlediğiniz kelimelerin metne etkisi hakkındaki fikirlerinize göre doldurunuz. (“Türkçede yer almayan kelimeler”in kullanılması → İçeriğin anlaşılmasını zorlaştırmıştır / İçeriği eğlenceli hale getirmiştir)
Kısa Cevap: Uydurma kelimelerin bir yandan anlamının hemen çıkarılamaması nedeniyle içeriği zorlaştırdığını, bir yandan da şiire eğlenceli bir hava kattığını düşünüyorum.
Cevap:
- İçeriğin anlaşılmasını zorlaştırmıştır, çünkü: “Evyır” ve “hayet” gerçek Türkçede olmadığı için okuyucu bu kelimelerin anlamını ilk anda kestiremeyebilir.
- Bu durumu çözmek için: Yazar bu kelimelerin “evet” ve “hayır”ın birleşiminden oluştuğunu bir dipnotla açıklayabilir.
- İçeriği eğlenceli hale getirmiştir, çünkü: Bu tür uydurma kelimeler şiire esprili ve oyunsu bir hava katıp okuyucuyu güldürür.
- Bu durumu zenginleştirmek için: Yazar şiirin başka yerlerine de benzer komik uydurma kelimeler ekleyebilir.
5. Anlayalım
Aşağıdaki metni okuyup şemadaki soruları defterinize cevaplayınız.
Kavuk
Bir gün bir adam, elinde bir mektup,
Der ki, Hoca’yı tutup:
“Hocam, zahmet ya sana,
Şu mektubu bana bir okusana.”
Açar bakar ki Hoca,
Mektup baştan sona kadar Arapça.
Şöyle bir iki evirir çevirir;
Söktüremez; çaresiz, geri verir.
Der ki: “Başkasına okut bunu sen.”
Adam şaşırır: “Neden?”
“Türkçe değil bu mektup; okuyamam.”
Yine anlamaz adam.
Hocanın okuması yok zanneder.
“Ayıp, Hoca! Ayıp,” der.
“Benden utanmıyorsan, şundan utan!
Şu başındaki koca kavuğundan.”
Hoca kavuğu çıkartıp uzatır.
Sonra “madem ki, der, iş kavuktadır
Haydi; benim düdüğüm, giy de şunu
Kendin oku bakalım mektubunu.”
Orhan Veli KANIK
Şemadaki sorular: Metinde anlatılan olayı problem biçiminde tanımlayınız. Tanımladığınız problemi kısaca özetleyiniz. Siz olsaydınız bu anlaşmazlığı nasıl çözerdiniz? Ön bilgilerinizden ve metindeki çözüm önerisinden hareketle farklı çözüm yolları öneriniz. Önerdiğiniz çözüm yollarının olumlu ve olumsuz yönlerini söyleyiniz. Önerdiğiniz çözüm yollarından en uygununu belirleyiniz.
Kısa Cevap: Mektup Arapça olduğu için Hoca okuyamamış, adam bunu cahillik sanıp onu ayıplayınca Hoca da kavuğunu vererek espirili bir karşılık vermiş; ben olsaydım durumu sakince açıklar, Arapça bilen birinden yardım isterdim.
Cevap:
- Problem Tanımı: Adamın getirdiği mektup Arapça olduğu için Hoca’nın okuyamamasını adam cahillik sanıp onu ayıplıyor.
- Özet: Bir adam Arapça bir mektubu okuması için Hoca’ya götürür, Hoca dili bilmediği için okuyamaz ve geri verir; adam bunu cahilliğe yorup ayıplayınca Hoca da ona kavuğunu vererek iğneleyici bir cevap verir.
- Farklı Çözüm Önerileri: Ben olsaydım mektubun Arapça olduğunu öğrenince Arapça bilen başka birini bulup okuturdum ya da bir tercümana götürürdüm; ayrıca adama neden okuyamadığımı sakince açıklardım.
- Olumlu-Olumsuz Yönler: Tercümana götürmek doğru ve güvenilir bir çeviri sağlar ama zaman kaybettirebilir; sakince açıklamak ise yanlış anlaşılmayı hemen çözer ama adam yine de inanmayabilir.
- En Uygun Çözüm: Mektubun Arapça olduğunu sakince açıklayıp ardından Arapça bilen birinden yardım istemek en uygun çözümdür çünkü hem yanlış anlaşılmayı giderir hem de adamın gerçek ihtiyacını karşılar.
6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları İkinci Kitap
6. Anlayalım
a. Yanda verilen karekodu okutarak “Altın Dilli Kız” adlı içeriği dinleyiniz.
b. İçerikte kullanılan söz sanatlarını belirleyiniz. Bu söz sanatlarının geçtiği cümleleri ve söz sanatlarını aşağıya yazınız. (tablo: Söz Sanatı / Söz Sanatının Kullanıldığı Cümle)
Kısa Cevap: Masalda konuşturma, kişileştirme, abartma ve tezat söz sanatları kullanılmıştır.
Cevap:
- Konuşturma (İntak): “Sen sen ol, hiç küçümseme benim gibileri.” diyerek konuşan bir papatya yaprağı.
- Kişileştirme (Teşhis): Koparılan çiçeklerin dikene dönüşüp “Altın Dilli Kız bize güzel sözler söylerdi, sen hem bizi kopardın hem de kötü sözler söyledin.” diye konuşması.
- Abartma (Mübalağa): “Onu dinleyenlerin yüzünde güller açıyormuş.” ve “Derdi olan derdini, hasta olan hastalığını unutuyormuş.”
- Tezat (Zıtlık): “Başınız diken ama içiniz hala çiçek, dışınız diken ama yüreğiniz hala çiçek.”
c. Belirlediğiniz söz sanatlarının içeriğe olan katkıları nelerdir? İşaretleyiniz.
- Metnin etkileyiciliğini artırmıştır.
- Okuyucunun hayal gücünü harekete geçirmiştir.
- Az sözle çok şey ifade etmiştir.
- Metnin inandırıcılığını artırmıştır.
Kısa Cevap: Bu söz sanatları özellikle metnin etkileyiciliğini artırmış ve hayal gücünü harekete geçirmiştir.
Cevap:
- ✓ Metnin etkileyiciliğini artırmıştır — konuşan çiçekler ve dikenler masalı daha akılda kalıcı kılmıştır.
- ✓ Okuyucunun hayal gücünü harekete geçirmiştir — çiçeklerin altına ya da dikene dönüşmesi gibi olağanüstü sahneler zihinde canlandırılır.
- ✓ Az sözle çok şey ifade etmiştir — “dışınız diken, içiniz çiçek” sözü, görünüşün aldatıcı olabileceği fikrini tek bir cümleyle anlatır.
- Metnin inandırıcılığını artırmıştır — bu bir masal olduğu için amaç zaten gerçekçi olmak değildir, bu katkı burada geçerli değildir.
7. Anlayalım
a. Daha önce izlediğiniz “Telefonla Konuşma Kuralları” adlı içeriği tekrar izleyiniz. Aşağıdaki özelliklerin “Telefonla Konuşma Kuralları” ile “Altın Dilli Kız” içeriklerinden hangisine ait olduğunu belirleyiniz. Örnekteki gibi “Telefonla Konuşma Kuralları” içeriğine ait olan şekle “T”, “Altın Dilli Kız” içeriğine ait olanlara “A”, her iki içeriğe ait olanlara ise “TA” yazınız.
- Görsellerle desteklenmiştir. (örnek: T)
- Tekerleme ile başlamıştır.
- Yeri ve zamanı belli değildir.
- Anlatılanlar hayal ürünüdür.
- Bilgi vermek amaçlanmıştır.
- “Gerçek” kişiler yer almaktadır.
- Karşılıklı konuşmalar yer almaktadır.
- Nesnel ifadeler yoğun kullanılmıştır.
- Olay ve kahramanlar olağanüstü özellikler içerir.
- Dili açık, anlatımı sadedir.
- İçerikte geçen cümleler kısa ve anlaşılırdır.
- Söz sanatlarından yararlanılmıştır.
Kısa Cevap: “Telefonla Konuşma Kuralları” bilgi verici ve gerçekçi (T), “Altın Dilli Kız” ise masal türünün özelliklerini taşır (A); bazı özellikler ikisinde de bulunur (TA).
Cevap:
- Görsellerle desteklenmiştir. (örnek: T)
- Tekerleme ile başlamıştır. (A)
- Yeri ve zamanı belli değildir. (A)
- Anlatılanlar hayal ürünüdür. (A)
- Bilgi vermek amaçlanmıştır. (T)
- “Gerçek” kişiler yer almaktadır. (T)
- Karşılıklı konuşmalar yer almaktadır. (T)
- Nesnel ifadeler yoğun kullanılmıştır. (T)
- Olay ve kahramanlar olağanüstü özellikler içerir. (A)
- Dili açık, anlatımı sadedir. (TA)
- İçerikte geçen cümleler kısa ve anlaşılırdır. (TA)
- Söz sanatlarından yararlanılmıştır. (A)
Sayfa 41. 7. Anlayalım devamı
b. İşaretlediğiniz ifadelerden hareketle bu iki içeriğin benzer ve farklı yanlarını defterinize listeleyiniz.
Kısa Cevap: “Telefonla Konuşma Kuralları” ile “Altın Dilli Kız” ikisi de eğitici ve anlaşılır olsa da biri gerçek hayattan nesnel bir öğretici metin, diğeri hayal ürünü masalsı bir metindir.
Benzerlikler:
- Eğitici ve öğreticilerdir.
- Anlatımları anlaşılır ve açıktır.
- İkisi de iletişim ve dinleme becerilerini geliştirir.
Farklılıklar:
- “Telefonla Konuşma Kuralları” öğretici, “Altın Dilli Kız” masalsı bir metindir.
- “Telefonla Konuşma Kuralları” nesnel, “Altın Dilli Kız” duygusal anlatımla yazılmıştır.
- “Telefonla Konuşma Kuralları” gerçek hayattan alınmış, “Altın Dilli Kız” hayal ürünü bir metindir.
